معرفی و هویت دانشگاه
دانشگاه گراتس (Karl-Franzens-Universität Graz) که به اختصار University of Graz نامیده میشود، در سال ۱۵۸۵ توسط آرشیدوک کارل دوم اتریش تأسیس شد و به عنوان دومین دانشگاه قدیمی اتریش شناخته میشود . این دانشگاه با بیش از ۴۳۰ سال سابقه، یکی از معتبرترین مراکز آموزش عالی در اروپا و بزرگترین دانشگاه در ایالت اشتایرمارک است .
دانشگاه گراتس با حدود ۲۸,۰۰۰ دانشجو، سومین دانشگاه بزرگ اتریش محسوب میشود . از این تعداد، بیش از ۵,۰۰۰ دانشجوی بینالمللی از کشورهای مختلف جهان در این دانشگاه مشغول به تحصیل هستند که نشاندهنده وجهه بینالمللی قوی این دانشگاه است . نسبت دانشجو به استاد در این دانشگاه حدود ۹ به ۱ است که کیفیت بالای آموزش و توجه فردی به دانشجویان را نشان میدهد .
دانشگاه گراتس در شهر گراتس، دومین شهر بزرگ اتریش، واقع شده است. گراتس با جمعیتی در حدود ۳۰۰,۰۰۰ نفر، یکی از شهرهای دانشجویی اتریش محسوب میشود و حدود ۲۰ درصد از ساکنان آن دانشجو هستند. مرکز تاریخی این شهر در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده و در سال ۲۰۰۳ به عنوان پایتخت فرهنگی اروپا انتخاب شد. فضای جوانپسند، معماری تاریخی و طبیعت کوهستانی اطراف، گراتس را به یکی از بهترین مقاصد برای تحصیل در اروپا تبدیل کرده است .
این دانشگاه با ۶ دانشکده و بیش از ۳,۲۹۰ عضو هیئت علمی، یکی از مراکز مهم پژوهشی در اتریش است . بودجه سالانه این دانشگاه حدود ۳۱۵ میلیون یورو است که نشاندهنده توان بالای پژوهشی و حمایت دولت از این مؤسسه است .
رتبهبندی علمی و جایگاه دانشگاه
دانشگاه گراتس در رتبهبندیهای معتبر جهانی جایگاه خوبی دارد و به عنوان یکی از دانشگاههای برتر اروپا شناخته میشود.
در رتبهبندی QS World University Rankings 2024، این دانشگاه در رتبه ۶۶۱-۶۷۰ جهان قرار دارد . در رتبهبندی Shanghai Academic Ranking of World Universities (ARWU) 2025، دانشگاه گراتس در رده ۶۰۱-۷۰۰ جهان قرار گرفته است.
نکته قابل توجه، جایگاه این دانشگاه در حوزه علوم طبیعی و علوم انسانی است. دانشگاه گراتس در رشتههای زیستشناسی، شیمی، فیزیک، علوم زمین و علوم انسانی از جایگاه خوبی در رتبهبندیهای موضوعی برخوردار است.
از دیگر افتخارات این دانشگاه، ۶ برنده جایزه نوبل مرتبط با آن هستند که شامل فیزیکدانان مشهوری مانند اروین شرودینگر و ویکتور فرانتس هس، و شیمیدانانی مانند فریتس پرگل میشوند . این میراث علمی غنی، نشاندهنده عمق تاریخی و علمی این دانشگاه است.
دانشگاه گراتس همچنین عضو شبکههای بینالمللی معتبری مانند Coimbra Group و Utrecht Network است که نشاندهنده جایگاه آن در میان دانشگاههای برتر اروپا است.
مقایسه با دانشگاههای برتر ایران
اگر بخواهیم دانشگاه گراتس را با دانشگاههای برتر ایران مقایسه کنیم، تفاوتهای اساسی در زبان آموزشی، سیستم پذیرش و دسترسی به بازار کار وجود دارد.
در دانشگاه گراتس، مقطع کارشناسی عمدتاً به زبان آلمانی است، اما برنامههای کارشناسی ارشد و دکتری متعددی به زبان انگلیسی ارائه میشوند . این در حالی است که در دانشگاههای برتر ایران، آموزش عمدتاً به زبان فارسی است.
سیستم پذیرش در دانشگاه گراتس مبتنی بر مدارک و رزومه است و خبری از کنکور سراسری نیست. این در تضاد کامل با سیستم متمرکز کنکور در ایران است که بسیاری از دانشجویان مستعد را به دلیل فشار رقابت از مسیر تحصیل در دانشگاههای برتر باز میدارد.
از نظر ساختار اعتباردهی، دانشگاه گراتس از سیستم ECTS اروپایی استفاده میکند که امکان انتقال واحد و ادامه تحصیل در سایر دانشگاههای اروپا را فراهم میکند.
دسترسی به بازار کار اروپا یکی دیگر از تفاوتهای کلیدی است. فارغالتحصیلان دانشگاه گراتس به دلیل اعتبار بینالمللی دانشگاه، دسترسی مستقیم به بازار کار اروپا دارند و بسیاری از آنها در سازمانهای بینالمللی، مراکز پژوهشی و شرکتهای بزرگ مشغول به کار میشوند.
شهریه دانشگاه گراتس برای دانشجویان غیراروپایی حدود ۷۲۶ یورو در ترم است که بسیار مقرونبهصرفه است. دانشگاههای دولتی ایران شهریه پایینتری دارند اما این تفاوت با کیفیت آموزش و فرصتهای شغلی جبران میشود.
همکاری با صنعت و مراکز پژوهشی در دانشگاه گراتس گسترده است و این دانشگاه با مؤسسات پژوهشی متعددی در اروپا و جهان همکاری دارد.
دانشکدهها و رشتههای تحصیلی
فعالیتهای علمی و پژوهشی دانشگاه گراتس در ۶ دانشکده و بیش از ۵۰ مؤسسه و مرکز تحقیقاتی سازماندهی شده است :
دانشکده الهیات کاتولیک (Faculty of Catholic Theology): یکی از قدیمیترین دانشکدههای الهیات در اروپا با تمرکز بر الهیات، فلسفه و تاریخ کلیسا که از طریق ۱۲ مؤسسه فعالیت میکند .
دانشکده حقوق (Faculty of Law): این دانشکده در حوزههای حقوق مدنی، حقوق کیفری، حقوق تجارت، حقوق اروپا و حقوق بینالملل فعالیت دارد و یکی از دانشکدههای معتبر حقوق در اتریش است که از طریق ۱۰ مؤسسه و ۸ مرکز تخصصی فعالیت میکند . مرکز آموزش و پژوهش اروپایی برای حقوق بشر و دموکراسی و مرکز تحقیقات حقوق اقلیم از جمله مراکز شاخص این دانشکده هستند.
دانشکده اقتصاد، علوم اجتماعی و کسبوکار (Faculty of Business, Economics and Social Sciences): این دانشکده در حوزههای اقتصاد، مدیریت بازرگانی، حسابداری، مالی، بازاریابی، مدیریت منابع انسانی و جامعهشناسی فعالیت دارد و از طریق ۱۶ مؤسسه و ۵ مرکز تخصصی برنامههای خود را ارائه میدهد .
دانشکده علوم انسانی (Faculty of Humanities): یکی از بزرگترین دانشکدههای علوم انسانی در اتریش که در حوزههای فلسفه، تاریخ، باستانشناسی، زبانشناسی، ادبیات، مطالعات آمریکایی، مطالعات ترجمه، موسیقیشناسی و هنر فعالیت دارد. این دانشکده از طریق ۱۵ مؤسسه و ۷ مرکز تخصصی برنامههای خود را ارائه میدهد .
دانشکده علوم طبیعی (Faculty of Natural Sciences): این دانشکده در حوزههای ریاضیات، فیزیک، شیمی، زیستشناسی، علوم زمین، علوم دارویی و روانشناسی فعالیت دارد و از طریق ۸ مؤسسه و ۴ مرکز تخصصی برنامههای خود را ارائه میدهد. این دانشکده همچنین دارای ۹ مدرسه دکتری است .
دانشکده علوم محیطی، منطقهای و آموزش (Faculty of Environmental and Regional Sciences and Education): این دانشکده در حوزههای علوم تربیتی، جغرافیا، علوم ورزشی، سیستمهای پایدار و تحقیقات تغییرات اقلیمی فعالیت دارد و از طریق ۷ مؤسسه و ۲ مرکز تخصصی برنامههای خود را ارائه میدهد و دارای ۴ مدرسه دکتری است .
علاوه بر این دانشکدهها، دانشگاه گراتس دارای ۱۲ مرکز میاندانشکدهای است که به موضوعاتی مانند آموزش دیجیتال، مطالعات جنسیت، مطالعات بینآمریکایی و تاریخ علم میپردازند .
همکاری NAWI Graz: دانشگاه گراتس با دانشگاه صنعتی گراتس (TU Graz) در پروژه NAWI Graz همکاری نزدیک دارد که برنامههای مشترک کارشناسی و کارشناسی ارشد را در حوزههای علوم طبیعی مانند زیستشناسی مولکولی، شیمی، علوم زمین، ریاضیات و فیزیک ارائه میدهد. این همکاری یکی از نقاط قوت منحصربهفرد دانشگاه گراتس است و به دانشجویان امکان دسترسی به امکانات و منابع هر دو دانشگاه را میدهد.
برنامههای تحصیلی انگلیسیزبان
دانشگاه گراتس به عنوان یک دانشگاه بینالمللی، برنامههای انگلیسیزبان متعددی را در مقاطع مختلف ارائه میدهد. دروس در دانشگاه گراتس به دو زبان آلمانی و انگلیسی ارائه میشوند .
برخی از برنامههای مهم انگلیسیزبان در مقطع کارشناسی ارشد عبارتند از:
Political and Empirical Economics (اقتصاد سیاسی و تجربی): یکی از برنامههای شاخص دانشگاه گراتس که به طور کامل به زبان انگلیسی ارائه میشود. این برنامه دانشجویان را برای کار در پژوهشهای کاربردی، سازمانهای بینالمللی مانند OECD، بانک جهانی، بانک مرکزی اروپا، و همچنین موسسات پژوهشی و بخش خصوصی آماده میکند . برنامه Double Degree با دانشگاه اودینه ایتالیا نیز در این رشته در دسترس است.
Environmental Sciences (علوم محیط زیست)
Molecular Biology (زیستشناسی مولکولی) – بخشی از همکاری NAWI Graz
Chemistry (شیمی) – بخشی از همکاری NAWI Graz
Earth Sciences (علوم زمین) – بخشی از همکاری NAWI Graz
Mathematics (ریاضیات) – بخشی از همکاری NAWI Graz
Physics (فیزیک) – بخشی از همکاری NAWI Graz
برنامه Political and Empirical Economics این دانشگاه به دلیل رویکرد میانرشتهای و فرصتهای شغلی گسترده، بسیار مورد توجه دانشجویان بینالمللی قرار گرفته است . این برنامه دانشجویان را برای کار در پژوهش، سازمانهای بینالمللی، بانکها، صنعت، مشاوره سیاسی و روزنامهنگاری اقتصادی آماده میکند .
برنامههای کارشناسی عمدتاً به زبان آلمانی ارائه میشوند، اما برخی دروس به زبان انگلیسی نیز در دسترس هستند. تمام برنامههای دکتری به زبان انگلیسی ارائه میشوند.
شهریه و هزینهها
شهریه دانشگاه گراتس برای دانشجویان بینالمللی بسیار مقرونبهصرفه است و به همین دلیل این دانشگاه به یکی از مقاصد محبوب برای دانشجویان غیراروپایی تبدیل شده است .
دانشجویان اتحادیه اروپا، منطقه اقتصادی اروپا و سوئیس: تحصیل در دانشگاه گراتس برای این دانشجویان در مدت عادی تحصیل به علاوه یک ترم اضافه رایگان است و فقط هزینه اتحادیه دانشجویی را پرداخت میکنند . هزینه اتحادیه دانشجویی حدود ۲۵ یورو در هر ترم است .
دانشجویان غیراروپایی (سومین کشورها): شهریه ۷۲۶.۷۲ یورو در هر ترم (حدود ۱,۴۵۳ یورو در سال) .
هزینه اتحادیه دانشجویی (ÖH-Beitrag): حدود ۲۵ یورو در هر ترم که همه دانشجویان باید پرداخت کنند .
نکته قابل توجه این است که در دانشگاه گراتس، شهریه پس از مدت عادی تحصیل به علاوه یک ترم اضافه (به اصطلاح "tolerance semester") برای همه دانشجویان (شامل اتحادیه اروپا) پرداخت میشود و مبلغ آن ۳۶۳.۳۶ یورو در ترم است . این سیستم تشویقی برای فارغالتحصیلی در زمان مقرر طراحی شده است.
در مقایسه با دانشگاههای برتر اروپا و آمریکا، شهریه دانشگاه گراتس بسیار پایین است و این دانشگاه به عنوان یکی از مقرونبهصرفهترین گزینهها برای دانشجویان بینالمللی محسوب میشود .
بورسیهها و کمکهزینهها
فرصتهای بورسیه برای دانشجویان بینالمللی در دانشگاه گراتس نسبت به برخی کشورهای اروپایی محدودتر است، اما گزینههای زیر در دسترس هستند.
بورسیههای مبتنی بر شایستگی (Merit-based Scholarships): دانشگاه گراتس برای دانشجویانی که دستاوردهای علمی برجستهای دارند، بورسیه ارائه میکند. این بورسیهها برای دانشجویان اتریشی، شهروندان اتحادیه اروپا، افراد بدون تابعیت و پناهندگان در دسترس است . برای اطلاعات بیشتر باید به وبسایت دانشکده مربوطه مراجعه کرد .
بورسیه تحصیلی اتریش (OeAD): این بورسیه توسط آژانس تبادلات علمی اتریش (OeAD) ارائه میشود و شامل کمکهزینه ماهانه، بیمه سلامت و گاهی کمک هزینه سفر است. شرایط اصلی شامل رزومه قوی، انگیزهنامه و نامههای توصیه است. ددلاین معمولاً در بهار هر سال است.
بورسیههای Erasmus+: برای دانشجویانی که بخشی از برنامه تبادل Erasmus+ هستند، کمکهزینه ماهانه از سوی اتحادیه اروپا پرداخت میشود.
بورسیههای خاص کشورها: برخی کشورها بورسیههای دوجانبه با اتریش دارند که از طریق سفارتها قابل پیگیری است.
توصیه مهم به دلیل محدود بودن بورسیههای دولتی در اتریش، متقاضیان باید برنامه مالی خود را بر اساس توانایی شخصی و با در نظر گرفتن هزینه زندگی تنظیم کنند و بورسیه را به عنوان یک گزینه مکمل در نظر بگیرند.
هزینه زندگی در گراتس
گراتس به عنوان دومین شهر بزرگ اتریش، هزینه زندگی نسبتاً بالایی دارد، اما در مقایسه با وین، کمی مقرونبهصرفهتر است.
مسکن: خوابگاه دانشجویی بین ۴۰۰ تا ۶۰۰ یورو در ماه هزینه دارد. آپارتمان اشتراکی (WG) بین ۵۰۰ تا ۷۰۰ یورو در ماه و آپارتمان خصوصی بین ۷۰۰ تا ۱,۰۰۰ یورو در ماه است.
خوراک: هزینه ماهانه خوراک بین ۲۵۰ تا ۴۰۰ یورو متغیر است. یک وعده غذایی در رستوران ارزان حدود ۱۲ تا ۱۸ یورو و خرید از سوپرمارکت حدود ۵۰ تا ۷۰ یورو در هفته است.
حملونقل: بلیط ماهانه دانشجویی حدود ۲۵ تا ۳۰ یورو است و سیستم حملونقل عمومی گراتس کارآمد است.
بیمه سلامت: بیمه سلامت دانشجویی بین ۵۰ تا ۸۰ یورو در ماه است.
سایر هزینهها: شامل اینترنت، تلفن و تفریح حدود ۱۰۰ تا ۲۰۰ یورو در ماه.
با در نظر گرفتن تمام موارد، جمع هزینه زندگی در گراتس برای یک دانشجوی بینالمللی بین ۹۰۰ تا ۱,۲۰۰ یورو در ماه متغیر است. این مبلغ شامل مسکن، خوراک، حملونقل، بیمه و هزینههای متفرقه میشود.
شرایط پذیرش
مقطع کارشناسی
برای پذیرش در مقطع کارشناسی، متقاضیان بینالمللی باید دیپلم ۱۲ ساله معتبر همراه با معدل و ریز نمرات داشته باشند. مدرک زبان آلمانی در سطح B2 یا C1 (بسته به رشته) الزامی است. تمام مدارک باید به صورت رسمی ترجمه و تأیید شوند. مدارک تحصیلی از کشورهای غیراتریشی ممکن است نیاز به معادلسازی داشته باشند.
مقطع کارشناسی ارشد
برای پذیرش در مقطع کارشناسی ارشد، مدرک کارشناسی معتبر در رشتهای مرتبط لازم است. برای برنامههای انگلیسیزبان، مدرک زبان انگلیسی معمولاً در سطح B2 یا C1 (بسته به رشته) مورد نیاز است. برای برنامههای آلمانیزبان، مدرک زبان آلمانی سطح C1 الزامی است. مدارک باید به صورت رسمی ترجمه و تأیید شوند.
مدارک مورد نیاز برای پذیرش شامل موارد زیر است :
فرم درخواست پذیرش تکمیلشده
مدرک تحصیلی قبلی (کارشناسی برای مقطع ارشد)
ریز نمرات شامل دروس، نمرات و واحدهای ECTS
مدرک زبان (آلمانی یا انگلیسی)
رزومه (CV)
کپی از مدارک شناسایی/پاسپورت
فرآیند پذیرش برای برنامههای با ظرفیت محدود: برخی برنامههای کارشناسی ارشد دارای ظرفیت محدود هستند و نیاز به فرآیند پذیرش اختصاصی دارند. در این فرآیند، یک هیئت انتخاب تا ۲۵ امتیاز به متقاضیان اختصاص میدهد که شامل حداکثر ۵ امتیاز برای انگیزهنامه و حداکثر ۲۰ امتیاز برای تخصص حرفهای است .
مقطع دکتری
برای پذیرش در مقطع دکتری، داشتن مدرک کارشناسی ارشد معتبر شرط اولیه است. مهمترین مرحله، پیدا کردن یک استاد راهنما و موضوع پایاننامه قبل از اقدام برای پذیرش است. مدارک زبان (معمولاً انگلیسی در سطح آیلتس ۷ یا تافل ۹۵) نیز مورد نیاز است.
ددلاینها و زمانبندی
مهلت ثبتنام برای ترم زمستان:
معمولاً تا ۵ سپتامبر
مهلت ثبتنام برای ترم تابستان:
معمولاً تا ۵ فوریه
نکته مهم: مهلتهای ثبتنام ممکن است بسته به رشته و مقطع تحصیلی متفاوت باشد و برای شهروندان غیراتحادیه اروپا، فرآیند پذیرش ممکن است زمانبر باشد. توصیه میشود درخواست خود را چند ماه زودتر از مهلت ارسال کنید و برای اطلاعات دقیق به وبسایت رسمی دانشگاه مراجعه کنید.
شروع ترم زمستان: ۱ اکتبر
شروع ترم تابستان: ۱ مارس
امکانات و زیرساختهای دانشگاه
دانشگاه گراتس دارای امکانات و زیرساختهای پیشرفتهای است که تجربه تحصیلی دانشجویان را غنیتر میکند.
موقعیت تاریخی: ساختمان اصلی دانشگاه در میدان Universitätsplatz قرار دارد و یکی از نمادهای معماری شهر گراتس است. فضای تاریخی و فرهنگی گراتس که در فهرست میراث جهانی یونسکو ثبت شده، تجربه تحصیل را منحصربهفرد میکند .
کتابخانه مرکزی: با مجموعه گسترده از کتابها، مجلات علمی و منابع دیجیتال، یکی از مهمترین مراکز پژوهشی در اتریش.
مراکز تحقیقاتی: دانشگاه گراتس دارای مراکز تحقیقاتی متعددی در حوزههای علوم طبیعی، علوم انسانی و علوم اجتماعی است که با مؤسسات بینالمللی همکاری دارند. مرکز تحقیقات اقلیم و مرکز تحقیقات حقوق بشر از جمله مراکز شاخص این دانشگاه هستند .
همکاری NAWI Graz: همکاری با دانشگاه صنعتی گراتس (TU Graz) در پروژه NAWI Graz به دانشجویان امکان دسترسی به امکانات و منابع هر دو دانشگاه را میدهد و یکی از نقاط قوت منحصربهفرد دانشگاه گراتس است.
شبکههای بینالمللی: دانشگاه گراتس عضو شبکههای معتبری مانند Coimbra Group و Utrecht Network است و با بیش از ۳۰۰ دانشگاه در سراسر جهان همکاری دارد. برنامههای تبادل Erasmus+ به دانشجویان امکان میدهد تا یک یا دو ترم از تحصیل خود را در دانشگاههای دیگر اروپا بگذرانند.
تحلیل تصمیمگیری (مزایا و چالشها)
تحصیل در دانشگاه گراتس مزایای متعددی دارد که آن را به یکی از بهترین گزینهها برای دانشجویان بینالمللی تبدیل میکند.
مزایا:
تاریخچه غنی و اعتبار بالا: دومین دانشگاه قدیمی اتریش با بیش از ۴۳۰ سال سابقه و ۶ برنده جایزه نوبل
دانشگاهی جامع و بینالمللی: با ۶ دانشکده و بیش از ۵,۰۰۰ دانشجوی بینالمللی
شهریه بسیار پایین: حدود ۷۲۶ یورو در ترم برای دانشجویان غیراروپایی
برنامههای انگلیسیزبان: برنامههای کارشناسی ارشد متعدد به زبان انگلیسی مانند Political and Empirical Economics
همکاری NAWI Graz: امکان دسترسی به امکانات دانشگاه صنعتی گراتس در حوزه علوم طبیعی
موقعیت عالی در گراتس: شهری دانشجویی با کیفیت زندگی بالا و معماری تاریخی ثبتشده در یونسکو
فرصتهای شغلی گسترده: فارغالتحصیلان این دانشگاه در سازمانهای بینالمللی، مراکز پژوهشی و بخش خصوصی مشغول به کار میشوند
چالشها:
نیاز به زبان آلمانی در مقطع کارشناسی: اکثر برنامههای کارشناسی به زبان آلمانی هستند
هزینه زندگی نسبتاً بالا: گراتس شهری با هزینه زندگی ۹۰۰ تا ۱,۲۰۰ یورو در ماه
برنامههای با ظرفیت محدود: برخی برنامههای کارشناسی ارشد دارای ظرفیت محدود و فرآیند پذیرش رقابتی هستند
بورسیههای محدود: نسبت به برخی کشورهای اروپایی دیگر
جمعبندی نهایی
اگر به دنبال تحصیل در یکی از قدیمیترین، معتبرترین و جامعترین دانشگاههای اروپا با شهریه بسیار پایین و فضایی علمی و فرهنگی غنی هستید، دانشگاه گراتس یکی از بهترین انتخابها در اتریش و اروپا است.
مزیتهای کلیدی این دانشگاه عبارتند از: تاریخچه بیش از ۴۳۰ ساله و اعتبار علمی بالا با ۶ برنده جایزه نوبل، یکی از جامعترین دانشگاههای اتریش با ۶ دانشکده و بیش از ۵۰ رشته تحصیلی، شهریه بسیار مقرونبهصرفه (حدود ۷۲۶ یورو در ترم)، برنامههای انگلیسیزبان در مقطع کارشناسی ارشد مانند Political and Empirical Economics، همکاری NAWI Graz با دانشگاه صنعتی گراتس در حوزه علوم طبیعی، و موقعیت عالی در گراتس، شهری دانشجویی با معماری تاریخی ثبتشده در یونسکو.
با این حال، باید به نکات زیر نیز توجه داشت: برای مقطع کارشناسی، تسلط به زبان آلمانی الزامی است. هزینه زندگی در گراتس (۹۰۰ تا ۱,۲۰۰ یورو در ماه) باید در برنامه مالی شما لحاظ شود. برخی برنامههای کارشناسی ارشد دارای ظرفیت محدود و فرآیند پذیرش رقابتی هستند. همچنین بورسیههای دولتی در اتریش محدود هستند، بنابراین توصیه میشود برنامه مالی خود را بر اساس توانایی شخصی تنظیم کنید.
در مجموع، دانشگاه گراتس با ترکیب تاریخچه غنی، کیفیت بالا، شهریه پایین، تنوع رشتههای گسترده و موقعیت عالی در قلب اروپا، یکی از بهترین گزینهها برای دانشجویانی است که به دنبال تحصیل در حوزههای علوم انسانی، علوم طبیعی، حقوق، اقتصاد و الهیات در اروپا هستند.
